‘Dat ik hier kon wonen, was een bevrijding’

Blij en trots: zo voelde Tosca (34) zich toen ze deze zomer haar diploma kreeg voor de opleiding tot ervaringsdeskundige. Drie jaar geleden kwam ze terecht in het Fasehuis in Almere, een locatie van Kwintes voor beschermd wonen. Daar bouwde ze stap voor stap haar leven weer op. ‘Ik had nooit gedacht dat ik nu zélf mensen zou begeleiden bij hun herstel.’

Tosca heeft een heftige jeugd achter de rug. ‘Mijn ouders kampten met psychische kwetsbaarheden, waaronder verslavingen’, vertelt ze. ‘Daardoor was ik al vroeg op mezelf aangewezen. Ik voelde me verdwaald en begon met roken, drinken en later met drugs.’ Topsport was haar uitlaatklep, maar die viel weg toen ze geblesseerd raakte. Door haar verslavingen en depressies lukte studeren ook niet meer.

In die donkere periode zorgde haar broer voor het keerpunt. ‘Toen ik eraan dacht om uit het leven te stappen, hield de gedachte aan hem me tegen. Ik wist: nu moet ik hulp zoeken, anders is het te laat. We hebben samen zo veel meegemaakt. Ik wilde hem niet nog meer verdriet doen.’ 

Klein maar bevrijdend

Het hielp Tosca om de stap naar de huisarts te zetten. Via haar huisarts kwam ze terecht in een verslavingskliniek, waar ze afkickte. Eenmaal afgekickt, vond ze een veilige woonplek bij Het Fasehuis. Op deze locatie voor beschermd wonen kon Tosca verder werken aan haar herstel. ‘Mijn kamer was klein, maar voelde als een bevrijding. Voor het eerst had ik mijn eigen plek, waar ik niet steeds geconfronteerd werd met middelengebruik. Bovendien kon ik altijd bij begeleiders terecht voor hulp en ondersteuning.’

Gedimd lampje

Samen met haar begeleiders werkte Tosca aan praktische doelen die haar houvast en structuur gaven. ‘Ik ging mezelf beter verzorgen en hield mijn kamer netjes. Ook kreeg ik hulp bij mijn financiën. Later ging ik vrijwilligerswerk doen in de verslavingskliniek waar ik had gezeten. Dat gaf me een zinvolle invulling van mijn dagen.’ Binnen het Fasehuis werkt iedere bewoner zo aan eigen doelen, vertelt woonbegeleider Quinty. ‘We kijken echt naar wat iemand nodig heeft om zo zelfstandig mogelijk verder te kunnen.’

Ook mentale ondersteuning hoort bij de begeleiding, vertelt Quinty. ‘Tosca’s lampje was gedimd. Ze was het vertrouwen in zichzelf verloren. Terwijl ik juist iemand zag met veel kwaliteiten. Ze had alleen hulp nodig om die weer te ontdekken.’ Zo hielp ze Tosca bij het ontwarren van haar gedachten. ‘Soms was mijn hoofd één grote chaos’, vertelt Tosca. ‘Quinty stelde me dan een paar vragen, waardoor ik alles weer helder zag.’

Grenzen stellen

De begeleiding hielp Tosca ook om emoties en moeilijke gesprekken aan te gaan. Eén moment herinnert Tosca zich goed. ‘Met familie vierde ik dat ik duizend dagen nuchter was. Mijn moeder dronk die dag te veel. Dat raakte me, maar ik praatte het goed. Toen een van mijn begeleiders me hierop wees, realiseerde ik me hoe verdrietig ik was. Samen met mijn begeleider bereidde ik een gesprek met mijn moeder voor. Na afloop van dat gesprek voelde ik me zo krachtig. Vroeger had ik dit vermeden, nu gaf ik mijn grens aan. Het gaf me vertrouwen dat ik dit ook in andere situaties kon.’

Anderen helpen

Dat vertrouwen groeide. De teamleider uit de verslavingskliniek waar ze vrijwilligerswerk deed, vroeg haar of de opleiding tot ervaringsdeskundige iets voor haar was. Tosca: ‘Ik twijfelde enorm. Kon ik dat wel?’ Begeleiders van het Fasehuis gaven haar het zetje dat ze nodig had. ‘We moedigden haar aan en hielpen met plannen, maar uiteindelijk heeft ze het zelf gedaan’, zegt Quinty. ‘Mooi om te zien hoe ze daarin groeide.’ Afgelopen zomer rondde Tosca de tweejarige Associate degree Ervaringskundigheid af. ‘Ik huilde van blijdschap’, blikt ze terug.

Doe het samen

Inmiddels woont Tosca zelfstandig en werkt ze als ervaringsdeskundige in de verslavingskliniek. Hoewel ze minder ondersteuning nodig heeft, krijgt ze nog wel begeleiding van Kwintes. ‘Ik eet elke week mee in het Fasehuis en praat regelmatig met mijn persoonlijk begeleider.’ Als ze lotgenoten iets wil meegeven, is het vooral: doe het samen. ‘Natuurlijk moet je zelf stappen zetten, maar zonder hulp was ik niet zover gekomen.’